Tổng Quan Tin Tức - Sự Kiện Điểm Tham Quan Dịch Vụ Du Lịch

Khi vật võ Liễu Đôi trở thành di sản

Đăng lúc: Thứ tư - 03/05/2017 03:42 - Người đăng bài viết: Phan Luong
Trước khi Lễ hội vật võ Liễu Đôi, xã Liêm Túc (Thanh Liêm) được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Bùi Văn Cường và tôi đã trở lại thăm vùng đất ấy.
Vật võ Liễu Đôi xã Liêm Túc (Thanh Liêm). Ảnh tư liệu

 

    Đến trước đền thờ chàng trai họ Đoàn, ông Bùi Văn Cường (tôi thường gọi là thầy Cường) chia sẻ, bao nhiêu năm đằng đẵng theo đuổi việc sưu tầm nghiên cứu văn hóa Liễu Đôi, lúc nào tôi cũng canh cánh chuyện làm sao để bảo tồn và phát huy tốt hơn giá trị của di sản trong đời sống xã hội có nhiều thay đổi như hôm nay. Bởi, vật võ Liễu Đôi là di sản văn hóa quý báu, được nhân dân lưu giữ khá nguyên vẹn cho đến thời điểm này.

    Đền thờ chàng trai họ Đoàn  hay còn gọi là đền Thánh Ông, nằm ở đầu đất Liễu Đôi, thuộc thôn Tháp, xã Liêm Túc chỉ là một ngôi đền nhỏ, thần bí. Thầy Cường nói với tôi, đền Thánh Ông là linh hồn của Hội vật võ Liễu Đôi. Thánh Ông chính là sự tôn vinh công lao và sự hy sinh của chàng trai họ Đoàn. Thầy nói: "Câu chuyện về chàng trai họ Đoàn là một sự hy sinh đẹp đẽ vô cùng. Con người ấy đã có được thanh gươm thiêng ở trên đất này làm vũ khí đánh giặc. Trong một trận chiến, giữa hai cuộc xung sát,  chàng trai họ Đoàn bị thương, đã lấy đất quê hương đắp lên vết thương ấy để cầm máu, lành trở lại. Đất quê hương là đất thiêng, từ đất này đã từng nổi lên ngọn lửa thiêng, ngọn cờ thiêng, tập hợp những anh hùng hào kiệt xông pha chiến đấu cứu nước, bảo vệ quê nhà. Nhờ có đất quê hương mà tính mạng chàng trai được bảo toàn trước gươm đao của kẻ thù. Đó là câu chuyện cảm động, chứa đựng những vấn đề về tình yêu  quê hương, đất nước, kẻ thù… một cách rạch ròi".
    
Câu chuyện về chàng trai họ Đoàn được in trong tập Truyện cổ Liễu Đôi do nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Bùi Văn Cường sưu tầm, biên soạn. Từ những năm 60, 70 của thế kỷ trước, thầy Cường đã về, ở lại cả tháng trời tại vùng Liễu Đôi. Cái tên Liễu Đôi đẹp và có sức hấp dẫn đến mức, gần 40 năm, thầy cứ lặn lội, mải mê với những câu chuyện về nó. Thầy nói: Người ta có thể tìm thấy từ văn hóa Liễu Đôi một sức sống diệu kỳ, trong đó có vật võ. Câu chuyện về Thánh Tiên lưu truyền trong dân gian từ lâu lắm rồi, nhiều người dân quê nơi đây thuộc rành rành. Vừa lưu truyền, vừa thờ phụng nên ngôi đền thờ Thánh Ông trở thành tinh thần của hội vật. 

    Chuyện kể rằng, thời kỳ dưới ách đô hộ của giặc Ngô, tại vùng đất Liễu Đôi có một chàng trai họ Đoàn  sức khỏe phi thường, mình cao bảy thước, vai lưng rộng mấy ôm. Từ nhỏ, người này đã say mê võ thuật. Một đêm, người ta thấy từ cánh đồng Nương Cửi (thuộc đất Liễu Đôi ngày nay) có một ngọn lửa lớn bốc cháy, rực đỏ cả một góc trời. Nhân dân ai cũng hoảng sợ, chỉ riêng chàng trai can đảm, điềm tĩnh ra tận nơi xem như thế nào. Trước mắt chàng là ánh hào quang phát ra từ một thanh gươm lớn đặt trên một tấm khăn đào. Thấy vậy, chàng quỳ xuống nâng gươm báu lên, lạy bốn phương trời, mười phương đất, rồi thắt lấy khăn đào hớn hở chạy về, trong lúc vội vã chạy chẳng may vấp ngã vào một cái cọc nhọn (có người bảo là gốc cây ngô, có người bảo là cọc gỗ...), bị thủng bụng máu tuôn xối xả. Không biết lấy gì cầm máu, trong lúc vội vã, chàng nhanh tay lấy một nắm đất trên cánh đồng Nương Cửi đắp vào vết thương, cơn đau dịu liền, vết thương ngừng chảy máu và chốc lát vết thương đã liền. Chàng ngả khăn, gói lấy ít đất mang theo. Khi đất nước có giặc xâm lược, chàng mang gươm đi đánh giặc...
 Lúc  xung trận, chàng thắt khăn đào, cầm kiếm thần, mình xoa đầy một lớp đất. Gươm chém, giáo đâm, tên bắn của quân giặc đều bị bật ra như vào đá, dưới ngựa chàng, giặc chết như rạ. Sau những trận đánh đó, cô gái họ Bùi mến mộ tài năng và có tình cảm với chàng trai, trong lúc xúc động cô gái áp mặt vào ngực của chàng, vô tình làm rơi mất một mảng đất mà cả hai không biết. Sau đó chàng tiếp tục xung trận, không may có một ngọn giáo của giặc phóng trúng ngực chàng - nơi không có đất thiêng che trở, nên bị chết. Thi hài chàng sau đó được đem về quê ở Liễu Đôi mai táng. 
     Sau khi giặc tan, đất nước thanh bình, nữ tướng họ Bùi quay về thăm mộ chàng, nhưng vì quá đau xót ân hận nên nàng đã gục chết trên mình ngựa cách mộ chàng vài trăm bước. Nhân dân trong vùng nhớ ơn và nhớ thương người đã có công lao nên lập đền thờ chàng gọi là Đền Ông, và lập đền thờ nàng gọi là Đền Nàng. Người dân tôn chàng là Thánh Ông và tôn nàng là Tiên Bà, nên sau này có lễ hội vật võ gọi là Thánh Tiên. Đền thờ ông quay hướng Bắc vì khi tử trận chàng không chịu nhắm mắt, cứ nhìn về phương Bắc, người ta xoay thế nào cũng ngoảnh nhìn về hướng ấy…

     Bên cạnh những câu chuyện về nguồn gốc của lễ hội, ở vùng đất Liễu Đôi còn có nhiều câu chuyện khác, nhiều nhân vật khác liên quan đến lễ hội vật võ như nàng Vú Thúng, nàng Trăng Sắc, bà Áo The, bà Chúa Binh, ông Thủa Gió... Đặc điểm chung của các câu chuyện đều cho rằng, lễ hội vật võ Liễu Đôi bắt nguồn từ lịch sử đấu tranh chống giặc ngoại xâm, tôn vinh sự hy sinh anh dũng của các vị anh hùng dân tộc, đồng thời cổ vũ tinh thần thượng võ của vùng đất. Hôm nói chuyện với ông Lê Xuân Huy, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch khi Hội vật võ Liễu Đôi vừa được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, ông Huy nói: Lúc thực hiện khảo sát tại địa phương để làm hồ sơ đề nghị công nhận di sản, chúng tôi thấy rằng hầu hết các trai đinh trong xã Liêm Túc đều biết vật võ. Người ta nói "không biết vật võ không phải là trai Liễu Đôi!". Đây là một trong những vốn quý mà không phải địa phương nào cũng có được!

     Lễ hội giờ đây tổ chức  mỗi năm một lần, từ mồng 5 đến mồng 8 tháng Giêng trong không khí tưng bừng của hội xuân năm mới. Lòng người náo nức, sức khỏe những trai đinh như chồi cây mùa xuân, vạm vỡ và xanh tươi, bước chân vào xới. Ông đồ Cường đã ngoài 80 tuổi, dù không đến được hội vật hằng năm nhưng cũng mãn nguyện khi biết rằng Hội vật võ Liễu Đôi đã trở thành di sản quốc gia. Lễ hội là cầu nối giữa con người ở xã hội hiện tại và quá khứ; là biểu tượng về tinh thần thượng võ của người Việt, là biểu tượng của sự bất khuất kiên cường, lòng yêu nước và niềm khát vọng của nhân dân về cuộc sống ấm no, hạnh phúc; nó được hình thành và tồn tại trên nền tảng của sự cộng đồng cộng cảm, sự gắn kết dòng họ, làng xã bấy nhiêu năm. Lễ hội vật võ Liễu Đôi là một kho tàng tri thức dân gian, cung cấp những kinh nghiệm sống, những giá trị nhân văn sâu sắc và giáo dục thế hệ trẻ hiểu biết về cội nguồn dân tộc…

     Khi lễ hội là di sản, việc phát huy giá trị của di sản trở nên ý nghĩa hơn trong đời sống xã hội. Thiết nghĩ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng các cấp chính quyền địa phương cần có chính sách công nhận và đãi ngộ các nghệ nhân, những người đang nắm giữ và trao truyền di sản văn hóa, đặc biệt là đối với những di sản văn hóa phi vật thể được ghi vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.


Nguồn tin: baohanam.com.vn
 

Du lịch hà nam

Video clip

Du lịch hà nam

Du lịch hà nam

Đã xem: 1362
04/08/2013
Nhà hàng Hải Sản

Nhà hàng Hải Sản

Đã xem: 127
04/12/2017
Trần Thương linh từ

Trần Thương linh từ

Đã xem: 423
19/04/2017
Việt Nam - Vẻ đẹp bất tận

Việt Nam - Vẻ đẹp bất tận

Đã xem: 585
12/07/2016
Đền Lảnh Giang

Đền Lảnh Giang

Đã xem: 439
19/12/2016

Video


Thống kê

  • Đang truy cập: 19
  • Hôm nay: 677
  • Tháng hiện tại: 15897
  • Tổng lượt truy cập: 384983

Tiện ích

Thời tiết
Tỷ giá
  • Liên hoan múa Lân, Sư, biểu diễn võ thuật và tuyên truyền quảng bá du lịch

    Liên hoan múa Lân, Sư, biểu diễn võ...

    Chiều ngày 18/02/2018 (tức mùng 3 Tết), Liên hoan...

    Đọc tiếp

    Liên hoan múa Lân, Sư, biểu diễn võ thuật và tuyên truyền quảng bá du lịch

    Chiều ngày 18/02/2018 (tức mùng 3 Tết), Liên hoan múa Lân, Sư và võ thuật kết hợp trưng bày câu đối Tết; tuyên truyền quảng bá du lịch Hà Nam đã được tổ chức tại sân Nhà Văn hóa trung tâm tỉnh Hà Nam.

    Chi tiết
  • Tổ chức trò chơi dân gian “Vui Xuân Mậu Tuất”

    Tổ chức trò chơi dân gian “Vui Xuân Mậu...

    Nhằm tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong nhân...

    Đọc tiếp

    Tổ chức trò chơi dân gian “Vui Xuân Mậu Tuất”

    Nhằm tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong nhân dân “Mừng Xuân Mậu Tuất, mừng Đảng quang vinh, mừng đất nước đổi mới và phát triển”, chiều ngày 17/02/2018 (mùng 02 Tết), Bảo tàng tỉnh Hà Nam tổ chức khai mạc các trò chơi dân gian “Vui Xuân Mậu Tuất”.

    Chi tiết
  • Sở VH,TT&DL trưng bày chuyên đề Tết Mậu Thân 1968 và báo Xuân Mậu Tuất 2018

    Sở VH,TT&DL trưng bày chuyên đề Tết Mậu...

    Chiều 9/2, tại Bảo tàng tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao...

    Đọc tiếp

    Sở VH,TT&DL trưng bày chuyên đề Tết Mậu Thân 1968 và báo Xuân Mậu Tuất 2018

    Chiều 9/2, tại Bảo tàng tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VH,TT&DL) đã tổ chức trưng bày chuyên đề “Tết Mậu Thân 1968 – bước ngoặt lịch sử” và trưng bày báo xuân Mậu Tuất 2018. Tới dự có đồng chí Nguyễn Đức Toàn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng ban Dân vận Tỉnh ủy.

    Chi tiết
  • Làng “kho cá” vào mùa

    Làng “kho cá” vào mùa

    Cứ mỗi dịp Tết đến, Xuân về, người dân Hòa Hậu (Lý...

    Đọc tiếp

    Làng “kho cá” vào mùa

    Cứ mỗi dịp Tết đến, Xuân về, người dân Hòa Hậu (Lý Nhân) lại tất bật hơn, bắt đầu kho cá để trả cho những đơn hàng. Cá kho vốn là món ăn bình dị của người dân nơi đây, nhưng nhờ hương vị thơm ngon mà ngày nay, cá kho Hoà Hậu đã trở thành đặc sản được nhiều người ưa chuộng.

    Chi tiết
  • Khách sạn Mường Thanh đón nhận quyết định công nhận đạt tiêu chuẩn 5 sao

    Khách sạn Mường Thanh đón nhận quyết...

    Chiều 1/2, Khách sạn Mường Thanh Luxury Hà Nam tổ...

    Đọc tiếp

    Khách sạn Mường Thanh đón nhận quyết định công nhận đạt tiêu chuẩn 5 sao

    Chiều 1/2, Khách sạn Mường Thanh Luxury Hà Nam tổ chức lễ đón nhận Quyết định công nhận khách sạn đạt tiêu chuẩn 5 sao. Đồng chí Bùi Quang Cẩm - Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh đã tới dự.

    Chi tiết
  • Hội nghị đại biểu cán bộ, công chức, viên chức năm 2018.

    Hội nghị đại biểu cán bộ, công chức,...

    Công văn số 27/CV-BCĐ ngày 26/10/2017 của Ban Chỉ...

    Đọc tiếp

    Hội nghị đại biểu cán bộ, công chức, viên chức năm 2018.

    Công văn số 27/CV-BCĐ ngày 26/10/2017 của Ban Chỉ đạo tỉnh thực hiện Quy chế dân chủ (QCDC) ở cơ sở về việc tổ chức Hội nghị cán bộ, công chức, viên chức và Hội nghị người lao động năm 2018; Hướng dẫn số 16/HD-CĐVC ngày 09/11/2017 của Công đoàn viên chức tỉnh Hà Nam về việc tổ chức Hội nghị Cán bộ, công chức, viên chức năm 2018; Từ ngày 09 đến ngày 18/01/2018, Sở đã tập trung chỉ đạo 06 đơn vị sự nghiệp trực thuộc Sở tổ chức thành công hội nghị cán bộ, công chức, viên chức của đơn vị. Trên cơ sở kết quả Hội nghị của các đơn vị, chiều ngày 30/01/2018 Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tiến hành tổ chức Hội nghị đại biểu cán bộ, công chức, viên chức năm 2018.

    Chi tiết
  • Có một làng chèo ở ven sông Đáy

    Có một làng chèo ở ven sông Đáy

    Chỉ cách thành phố Phủ Lý khoảng 10km về phía Tây...

    Đọc tiếp

    Có một làng chèo ở ven sông Đáy

    Chỉ cách thành phố Phủ Lý khoảng 10km về phía Tây Nam, làng Tháp - một làng nhỏ thuộc thị trấn Kiện Khê, huyện Thanh Liêm được biết đến như một cái nôi sản sinh ra nhiều tài năng văn nghệ, đặc biệt đối với chèo, như NSND Bạch Trà, NSƯT Ngọc Viễn… Từ lâu, người ta vẫn quen gọi làng Tháp là làng chèo ven sông Đáy.

    Chi tiết
  • Nhiệm vụ quảng bá, xúc tiến thúc đẩy tiến trình cơ cấu lại ngành Du lịch

    Nhiệm vụ quảng bá, xúc tiến thúc đẩy...

    Năm 2017 trôi qua với những dấu ấn lịch sử về sự...

    Đọc tiếp

    Nhiệm vụ quảng bá, xúc tiến thúc đẩy tiến trình cơ cấu lại ngành Du lịch

    Năm 2017 trôi qua với những dấu ấn lịch sử về sự tăng trưởng của ngành Du lịch. Dễ nhận thấy là lượng khách quốc tế đến Việt Nam tiếp tục tăng ấn tượng, đạt 12,9 triệu lượt, tăng gần 30% so với 2016, khách nội địa đạt 73,2 triệu lượt, tổng thu du lịch đạt trên 510.000 tỷ đồng, đóng góp khoảng 7% GDP. Nếu 1990 lần đầu tiên tổ chức Năm Du lịch quốc gia đón 250.000 lượt khách quốc tế thì đến nay đã tăng gấp trên 50 lần. Kết quả cả chặng đường dài đó không thể phủ nhận sự đóng góp không nhỏ của công tác xúc tiến quảng bá thu hút khách du lịch trong và ngoài nước. Tuy nhiên, so với quy mô lượng khách quốc tế đến các nước trong khu vực năm 2016 như Thái Lan (32,6 triệu), Malaysia (26,7 triệu) hay Singapore (16,5 triệu) và so với tiềm năng to lớn của đất nước con người Việt Nam cũng như kỳ vọng của toàn xã hội thì rõ ràng công tác quảng bá, xúc tiến du lịch vẫn còn nhiều điều đáng quan tâm giải quyết.

    Chi tiết
  • CUỘC THI “ẢNH ĐẸP DU LỊCH VĨNH PHÚC”

    CUỘC THI “ẢNH ĐẸP DU LỊCH VĨNH PHÚC”

    Nhằm giới thiệu, quảng bá hình ảnh đất nước, con...

    Đọc tiếp

    CUỘC THI “ẢNH ĐẸP DU LỊCH VĨNH PHÚC”

    Nhằm giới thiệu, quảng bá hình ảnh đất nước, con người, văn hóa, du lịch đặc trưng của Vĩnh Phúc đến với du khách trong nước, quốc tế, sáng 25/1, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Hội Văn học nghệ thuật tỉnh tổ chức phát động cuộc thi “Ảnh đẹp du lịch Vĩnh Phúc”.

    Chi tiết
  • Cho trẻ đi du lịch cần chú ý những điều này

    Cho trẻ đi du lịch cần chú ý những điều...

    Đi du lịch cũng là một cách để con trẻ có thể khám...

    Đọc tiếp

    Cho trẻ đi du lịch cần chú ý những điều này

    Đi du lịch cũng là một cách để con trẻ có thể khám phá thế giới bên ngoài. Tuy nhiên, trước khi đi du lịch bố mẹ nên trang bị cho con mình những kiến thức, kỹ năng cơ bản để tự bảo vệ mình, để các bé biết cách xử lý những tình huống một cách dễ dàng hơn. Chỉ cần chú ý vài điều nho nhỏ, bạn sẽ thoải mái tận hưởng kỳ nghỉ cùng các con.

    Chi tiết
  • Nguồn nhân lực ngành văn hóa, thể thao và du lịch trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội của đất nước

    Nguồn nhân lực ngành văn hóa, thể thao...

    Trong điều kiện toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế...

    Đọc tiếp

    Nguồn nhân lực ngành văn hóa, thể thao và du lịch trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội của đất nước

    Trong điều kiện toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế ngày một sâu rộng, cùng với sự nghiệp CNH, HĐH trong nước, để phát triển kinh tế-xã hội, trong đó có phát triển văn hóa, thể thao và du lịch, là vấn đề hết sức cần thiết.

    Chi tiết
  • Vẻ đẹp nguy nga như cung điện của các ga tàu điện ngầm ở Moscow, Nga

    Vẻ đẹp nguy nga như cung điện của các ga...

    Ngày 15/5/1935, hệ thống metro đầu tiên được khai...

    Đọc tiếp

    Vẻ đẹp nguy nga như cung điện của các ga tàu điện ngầm ở Moscow, Nga

    Ngày 15/5/1935, hệ thống metro đầu tiên được khai trương, gồm 13 nhà ga với 1 tuyến đường ray dài 11km, phục vụ người dân Moscow và các tỉnh lân cận. Đây cũng chính là tuyến đường sắt ngầm đầu tiên, đồng thời là công trình kiến trúc tham vọng nhất của Liên Xô thời bấy giờ.Ngày 15/5/1935, hệ thống metro đầu tiên được khai trương, gồm 13 nhà ga với 1 tuyến đường ray dài 11km, phục vụ người dân Moscow và các tỉnh lân cận. Đây cũng chính là tuyến đường sắt ngầm đầu tiên, đồng thời là công trình kiến trúc tham vọng nhất của Liên Xô thời bấy giờ.

    Chi tiết
  • Đại hội Chi bộ Trung tâm Xúc tiến Du lịch nhiệm kỳ 2018-2020

    Đại hội Chi bộ Trung tâm Xúc tiến Du...

    Thực hiện Kế hoạch số 36-KH/ĐUK ngày 30/10/2017...

    Đọc tiếp

    Đại hội Chi bộ Trung tâm Xúc tiến Du lịch nhiệm kỳ 2018-2020

    Thực hiện Kế hoạch số 36-KH/ĐUK ngày 30/10/2017 của Ban Thường vụ Đảng ủy khối các cơ quan tỉnh và Kế hoạch số 69-KH/ĐU ngày 03/11/2017 của Đảng uỷ Sở VHTT&DL Hà Nam về việc tổ chức Đại hội chi bộ trực thuộc Đảng bộ Sở VHTT&DL nhiệm kỳ 2018-2020. Ngày 17/01/2018 Chi bộ Trung tâm Xúc tiến Du lịch đã tiến hành tổ chức Đại hội chi bộ nhiệm kỳ 2018-2020.

    Chi tiết
  • Tăng cường công tác quản lý và tổ chức lễ hội năm 2018 và Tết Nguyên đán Mậu Tuất

    Tăng cường công tác quản lý và tổ chức...

    Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) vừa có...

    Đọc tiếp

    Tăng cường công tác quản lý và tổ chức lễ hội năm 2018 và Tết Nguyên đán Mậu Tuất

    Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) vừa có văn bản số 5635/BVHTTDL-VHCS gửi Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ, Sở VHTTDL, Sở VHTT các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc “Tăng cường công tác quản lý và tổ chức lễ hội năm 2018 và Tết Nguyên đán Mậu Tuất”.

    Chi tiết
  • Ngôi làng khiến du khách hoa mắt vì nhà cửa quá giống nhau

    Ngôi làng khiến du khách hoa mắt vì nhà...

    Nếu không phải dân bản xứ, lạc trong khu Alter...

    Đọc tiếp

    Ngôi làng khiến du khách hoa mắt vì nhà cửa quá giống nhau

    Nếu không phải dân bản xứ, lạc trong khu Alter Flecken của thị trấn Freudenberg, Đức, bạn sẽ rất khó tìm lối ra vì nhà nào cũng giống hệt nhau. Freudenberg là một trong những thị trấn cổ nổi tiếng và thú vị nhất nước Đức, nằm ở miền nam Westphalia, thuộc quận Siegen-Wittgenstein, bắc Rhine-Westphalia.

    Chi tiết