Tổng Quan Tin Tức - Sự Kiện Điểm Tham Quan Dịch Vụ Du Lịch

Cụ bà đưa hát dặm Quyển Sơn đi khắp Châu Âu

Đăng lúc: Thứ sáu - 31/10/2014 02:58 - Người đăng bài viết: Phan Luong
Từ một người nông dân chân lấm tay bùn, cả cuộc đời “một nắng hai sương” gắn bó với đồng ruộng. Cũng vì nặng duyên với điệu hát dặm Quyển Sơn mượt mà, thanh thoát, đằm thắm, mà cụ bà Trịnh Thị Răm đã “gánh” điệu hát dặm Quyển Sơn đi khắp 14 quốc gia.
        Đi khắp các vùng miền trải dài trên đất nước hình chữ S chúng ta, không khó để được nghe những câu hát, làn điệu, câu hò…nó là món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống tinh thần, trong lao động, học tập và cả trong chiến đấu của người Việt Nam.
        Hát dặm Quyển Sơn và những biến cố thăng trầm cùng lịch sử
        Hát dặm Quyển Sơn Hà Nam, nay thuộc xã Thi Sơn, huyện Kim Bảng cũng vậy, những bài hát dặm Quyển Sơn hầu hết đều là điệu hát thờ thánh, mang âm hưởng tín ngưỡng ca ngợi quê hương, dân tộc, khích lệ lao động mùa vụ và ca ngợi người anh hùng nơi trận mạc.
 Cụ Trịnh Thị Răm với bằng khen "Nghệ nhân dân gian".
       Tương truyền, khi Lý Thường Kiệt đem quân đi đánh thắng giặc Xiêm, lúc về qua rừng trúc dưới chân núi Cấm, thuộc vùng Quyển Sơn, ông đã cho hạ trại khao quân mừng chiến thắng ở đây. Tại đây ông đã truyền dạy cho người dân cách trồng lúa nước, trồng dâu nuôi tằm và làn điệu hát dặm, cũng từ đấy người dân nơi đây ai cũng đều biết đến điệu hát dặm Quyển Sơn.
      Để tưởng nhớ công ơn to lớn của Lý Thường Kiệt ấy, dân làng nơi đây đã lập đền thờ Trúc ngay dưới chân núi Cấm. Cũng bắt đầu từ đấy, cứ đến ngày mồng 6 tháng Giêng âm lịch hàng năm, dân làng Quyển Sơn lại mở hội tưởng nhớ công ơn to lớn của vị anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt. Trong ngày hội sẽ tôt chức múa hát dặm Quyển Sơn. Phường múa hát có khoảng 30 người, diễn ngay ở sân đền Trúc.
        Ba mươi người trong phường múa hát này được tuyển chọn vô cùng khắt khe, những người được chọn ngoài những cô gái xinh đẹp, hát hay, múa giỏi còn phải là người mà nhà không có tang, thanh tân. Trước đây, khi diễn trong lễ hội phường múa hát là những cô gái phải mặc áo mớ ba nhiễu đỏ trong cùng rồi the đen, the đỏ bên ngoài, yếm đỏ, váy lĩnh, khăn đỏ, mũ tiên đính ngọc. Hết hội, những cô gái múa hát dặm Quyển Sơn lại trở về với công việc đồng áng thường nhật.
Cụ Răm đang kể lại quá trình đi lưu diễn ở Châu Âu.
       Sau nhiều biến cố thăng trầm của lịch sử, hát dặm Quyển Sơn dần mai một theo dòng thời gian. Nhất là từ khi thực dân Pháp bắt đầu nổ súng xâm lăng nước ta, cũng từ đó những cô gái trong làng lớn lên cũng chỉ thuộc vài ba câu hát. Tưởng chừng như hát dặm Quyển Sơn sẽ dần dần mai một rồi thất truyền. Nhưng đến năm 1991, có một số người dân đi lấy đá đã phát hiện ra Ngũ Động (nay là Ngũ Động Thi Sơn), chính nơi đây là nơi cất giấu quân lương của Lý Thường Kiệt.
      Nhận thấy việc phục dựng lại lễ hội tưởng nhớ công ơn to lớn của vị anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt và những điệu hát dặm đã mai một cùng thời gian là điều hết sức cần thiết. Các cấp chính quyền đã bắt tay ngay vào việc phục dựng. Việc phục dựng lễ hội thì ít khó khăn hơn, nhưng cái khó nhất vẫn là những điệu hát dặm Quyển Sơn truyền thống.
 Khi hát dặm Quyển Sơn cụ Răm rất nhập tâm.
       Nhưng khắp nơi trong xã bây giờ nếu tìm được cô gái trẻ nào thuộc hết các làn điệu của hát dặm Quyển Sơn thì đúng thật là vấn đề nan giải. Chỉ còn duy nhất cụ Trịnh Thị Răm là bà trùm đời thứ 4, người duy nhất vẫn còn nhớ được hết 38 làn điệu của hát dặm Quyển Sơn.
       Người nặng lòng với điệu hát dặm Quyển Sơn
       Gặp cụ Trịnh Thị Răm (92 tuổi) nơi cụ đang sinh sống tại nhà cháu ngoại, căn nhà nằm sát chân cầu Quế, nơi con sông Đáy êm đềm, dịu dàng chảy qua, cụ đã ở cái tuổi xưa nay hiếm, mắt đã mờ, chân đã mỏi, nhưng khi nói về những làn điệu hát dặm Quyển Sơn, ánh mắt cụ vẫn sáng ngời đầy năng lượng.
       Hồi tưởng lại những ký ức, cụ Răm vẫn còn nhớ như in những làn điệu hát dặm nặng tình ngấm vào máu thịt của mình. Năm 12 tuổi, cụ được lên hát trên Đền. Nhờ có giọng hát hay, trí nhớ tốt, nên cụ Răm được bà trùm bấy giờ truyền dạy kỹ lưỡng 38 làn điệu của hát dặm. Trong 38 làn điệu ấy có một nửa là nhạc múa, còn lại là hát. Hát dặm Quyển Sơn không dùng nhạc cụ đệm theo, mà chỉ dùng đôi sênh tre, do cụ Trùm gõ nhịp lúc khoan, lúc nhặt.
Núi Cấm nơi có Đền Trúc và Ngũ Động.
      Đến năm 18 tuổi, cụ Răm lập gia đình nên không còn nằm trong phường hát trên Đền nữa. Nhưng những làn điệu, nhạc múa đã ăn sâu vào tâm trí cụ. Sau này khi chiến tranh xảy ra, là người được truyền dạy trực tiếp từ các cụ trùm, nên cụ trùm đời thứ 3 là cụ Thinh thấy không ai xứng đáng bằng cụ Răm nên đã “truyền ngôi” vị trùm cho cụ.
       Nhưng lúc chiến tranh xảy ra, người người, nhà nhà lo đánh giặc giữ nước cứ vậy hát dặm ít người để ý đến. Khi bắt đầu làm công tác phục dựng lễ hội và truyền dạy lại những câu hát, làn điệu dặm Quyển Sơn, một mình cụ Răm đứng ra truyền dạy cho lớp trẻ trong làng. Cứ như thế hết lớp này đến lớp khác, cụ đã truyền dạy hát dặm cho không biết bao nhiêu người.
      Cụ Răm tâm sự: “Với hát dặm Quyển Sơn, người hát phải thực sự yêu và hiểu từng làn điệu, nếu không hiểu và không yêu thì sẽ khó mà đi vào lòng người. Múa và hát dặm Quyển Sơn là do người anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt bày cho người dân vùng này. Bài hát dặm đầu tiên được chép bằng chữ Nôm có tên là "Lý Đại vương bình Chiêm sự tích diễn ca".
      Tâm nguyện duy nhất của cụ Răm chỉ làm sao những làn điệu hát dặm Quyển Sơn sẽ không bị thất truyền. Nhưng không ngờ hát dặm Quyển Sơn lại mau chóng nổi và được một nghệ sỹ múa người Pháp gốc Việt là Easola Thủy về nước tìm đến xin thu âm hát dặm của cụ Răm.
        Bất ngờ lớn đã xảy ra khi một năm sau đó, nghệ sỹ Easola Thủy quay về Việt Nam và ngỏ ý muốn mời cụ Răm đi diễn ở các nước Châu Âu. Lúc này cụ Răm cũng đã ở cái tuổi “thất tuần”, nhưng nghĩ đến việc nếu chỉ để hát dặm Quyển Sơn chỉ không thất truyền thôi là chưa đủ, cần phải đưa hát dặm đi khắp nơi để thế giới biết đến, thế là cụ Răm đồng ý ngay.
        Từ một người nông dân chân lấm tay bùn, cụ Răm cùng 13 cụ nông dân hát chèo của hai làng Thượng Liệt và An Khê, thuộc huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình đã bắt đầu cuộc hành trình lưu diễn ở Châu Âu.
 Người nông dân đưa hát dặm Quyển Sơn đi đi khắp Châu Âu.
      Trong những năm 2005 và 2006, cụ Răm đi 4 đợt, mỗi năm 2 đợt và mỗi đợt 4 tháng. Chủ yếu cụ lưu diễn tại các nước Châu Âu như: Đan Mạch, Na Uy, Anh, Bỉ, Đức và Mỹ… Tính ra đã là 14 quốc gia Châu Âu khác nhau.
     Nhờ đóng góp một phần công sức lớn trong việc khôi phục lại hát dặm Quyển Sơn mà cụ Trịnh Thị Răm đã vinh dự được công nhận "Nghệ nhân dân gian" của Hội Văn nghệ Dân gian Việt nam.
      Cụ Răm tâm sự: “Giờ tôi cũng không làm trùm nữa, đã truyền lại cho em gái tôi. Điều tôi mong muốn nhất là làn điệu, câu ca hát dặm Quyển Sơn sẽ được nhiều người biết đến, không chỉ là trong nước mà là còn là bạn bè quốc tế”.
 

Nguồn tin: Báo điện tử Dân Trí
 

Du lịch hà nam

Video clip

Du lịch hà nam

Du lịch hà nam

Đã xem: 1176
04/08/2013
Trần Thương linh từ

Trần Thương linh từ

Đã xem: 171
19/04/2017
Việt Nam - Vẻ đẹp bất tận

Việt Nam - Vẻ đẹp bất tận

Đã xem: 406
12/07/2016
Đền Lảnh Giang

Đền Lảnh Giang

Đã xem: 251
19/12/2016
Nhà hàng Lá Cọ 2

Nhà hàng Lá Cọ 2

Đã xem: 233
11/01/2017

Video


Thống kê

  • Đang truy cập: 8
  • Hôm nay: 754
  • Tháng hiện tại: 6339
  • Tổng lượt truy cập: 280539

Tiện ích

Thời tiết
Tỷ giá
  • Kế hoạch tổ chức Liên hoan du lịch làng nghề - ẩm thực tỉnh Hà Nam lần thứ nhất năm 2017

    Kế hoạch tổ chức Liên hoan du lịch làng...

    Liên hoan là một trong các hoạt động văn hóa, du...

    Đọc tiếp

    Kế hoạch tổ chức Liên hoan du lịch làng nghề - ẩm thực tỉnh Hà Nam lần thứ nhất năm 2017

    Liên hoan là một trong các hoạt động văn hóa, du lịch tiêu biểu nhằm triển khai thực hiện có hiệu quả Chương trình hành động của Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết số 08-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, gắn với đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 07-NQ/TU của Tỉnh ủy về đẩy mạnh phát triển thương mại - dịch vụ, trọng tâm là dịch vụ chất lượng cao cấp vùng về y tế, đào tạo nguồn nhân lực và du lịch giai đoạn 2016-2025.

    Chi tiết
  • Đồng hồ Big Ben ngừng điểm chuông trong bốn năm tới, bắt đầu từ 21/8

    Đồng hồ Big Ben ngừng điểm chuông trong...

    Hạ viện Anh ngày 14/8 cho biết chuông Big Ben tại...

    Đọc tiếp

    Đồng hồ Big Ben ngừng điểm chuông trong bốn năm tới, bắt đầu từ 21/8

    Hạ viện Anh ngày 14/8 cho biết chuông Big Ben tại Tháp đồng hồ nổi tiếng ở Cung điện Westminster sẽ ngừng điểm những thanh âm quen thuộc trong gần bốn năm tới, bắt đầu từ trưa ngày 21/8, để tu sửa bảo dưỡng.

    Chi tiết
  • Liên hoan du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    Liên hoan du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm 2017 là hoạt động...

    Đọc tiếp

    Liên hoan du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm 2017 là hoạt động bước đầu triển khai Quy hoạch tổng thể phát triển Khu du lịch quốc gia Mẫu Sơn, tỉnh Lạng Sơn đến năm 2030. Đồng thời là dịp hưởng ứng chào mừng Cách mạng tháng 8, Quốc khánh 2 tháng 9; Ngày thành lập Ngành Văn hóa - Thông tin và kỷ niệm ngày du lịch thế giới 27/9/2017, qua đó nhằm tiếp tục quảng bá khơi dạy tiềm năng, thế mạnh của Du lịch Lạng Sơn nói chung và Mẫu Sơn nói riêng, tạo điều kiện giao lưu, trao đổi kinh nghiệm trong công tác làm du lịch đồng thời đẩy mạnh phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, giới thiệu cơ hội đầu tư, giao lưu hợp tác kinh tế trong và ngoài tỉnh. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch xây dựng Kế hoạch tổ chức Liên hoan du lịch Mẫu Sơn năm 2017 với những nội dung chính như sau:

    Chi tiết
  • Hội nghị công bố quy hoạch điểm du lịch nhân văn tưởng niệm nhà văn liệt sỹ Nam Cao

    Hội nghị công bố quy hoạch điểm du lịch...

    Ngày 15/ 8/2017 tại Hội trường UBND xã Hòa Hậu...

    Đọc tiếp

    Hội nghị công bố quy hoạch điểm du lịch nhân văn tưởng niệm nhà văn liệt sỹ Nam Cao

    Ngày 15/ 8/2017 tại Hội trường UBND xã Hòa Hậu diễn ra công bố Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 điểm du lịch nhân văn tưởng niệm nhà văn liệt sỹ Nam Cao. Tới dự có đại diện Lãnh đạo Sở Thông tin và Truyền Thông, Đài Truyền hình Hà Nam, Báo Hà Nam, Hiệp hội du lịch Hà Nam, phòng Văn Hóa Thông tin huyện Lý Nhân, Thường trực đảng ủy, UBND xã và toàn thể nhân dân xã Hòa Hậu.

    Chi tiết
  • Ðẩy mạnh xúc tiến, quảng bá du lịch

    Ðẩy mạnh xúc tiến, quảng bá du lịch

    Ðể du lịch Việt Nam có được mức tăng trưởng khá...

    Đọc tiếp

    Ðẩy mạnh xúc tiến, quảng bá du lịch

    Ðể du lịch Việt Nam có được mức tăng trưởng khá trong thời gian qua, có phần đóng góp quan trọng của công tác xúc tiến, quảng bá. Tuy nhiên, đây cũng là lĩnh vực còn gặp không ít khó khăn do tính chuyên nghiệp chưa cao, kinh phí còn hạn hẹp.

    Chi tiết
  • Triển lãm ảnh và di vật hiếm về con tàu xấu số Titanic tại Mỹ

    Triển lãm ảnh và di vật hiếm về con tàu...

    Triển lãm ảnh Titanic đang diễn ra trên tàu Queen...

    Đọc tiếp

    Triển lãm ảnh và di vật hiếm về con tàu xấu số Titanic tại Mỹ

    Triển lãm ảnh Titanic đang diễn ra trên tàu Queen Mary tại thành phố cảng Long Beach, thuộc bang California của Mỹ với hơn 100 bức ảnh và một số di vật hiếm hoi từ con tàu xấu số.

    Chi tiết
  • Luật Du lịch 2017: Yếu tố mới tạo động lực cho du lịch phát triển

    Luật Du lịch 2017: Yếu tố mới tạo động...

    Thực tiễn hơn 10 năm triển khai Luật Du lịch 2005...

    Đọc tiếp

    Luật Du lịch 2017: Yếu tố mới tạo động lực cho du lịch phát triển

    Thực tiễn hơn 10 năm triển khai Luật Du lịch 2005 rút ra nhiều bài học quý, có những yếu tố tích cực có tính chất mở đường cho du lịch phát triển nhưng đồng thời cũng nảy sinh không ít những vấn đề gây trở ngại tạo ra những rào cản. Điều đó cho thấy khuôn khổ thể chế đã không đáp ứng kịp nhu cầu và xu thế phát triển du lịch. Vì vậy, những tư tưởng đổi mới trong Nghị quyết 92/NQ-CP, ngày 8/12/2014 của Chính phủ về một số giải pháp đẩy mạnh phát triển du lịch trong thời kỳ mới và Nghị quyết số 8/NQ-TW, ngày 16/1/2017 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn đã được tiếp thu và thể chế hoá trong Luật Du lịch sửa đổi mà Quốc hội đã thông qua ngày 19/6/2017. Những yếu tố mới có độ cởi mở cao được hướng dẫn triển khai đồng bộ với sự cam kết mạnh mẽ của chính quyền từ trung ương đến địa phương, doanh nghiệp và người dân sẽ khơi dậy tiềm lực, tạo đà kích thích du lịch phát triển bứt phá trong giai đoạn tới.

    Chi tiết
  • Đề xuất thành lập Cơ quan xúc tiến du lịch quốc gia

    Đề xuất thành lập Cơ quan xúc tiến du...

    Hội nghị xúc tiến Du lịch năm 2017 diễn ra ngày...

    Đọc tiếp

    Đề xuất thành lập Cơ quan xúc tiến du lịch quốc gia

    Hội nghị xúc tiến Du lịch năm 2017 diễn ra ngày 3/8 tại Hà Nội đã ghi nhận một số đề xuất về việc thành lập Cơ quan chuyên trách về công tác xúc tiến Du lịch quốc gia. Hội nghị do Tổng cục Du lịch, Bộ VHTTDL tổ chức với sự tham dự và chủ trì của Thứ trưởng Bộ VHTTDL Huỳnh Vĩnh Ái.

    Chi tiết
  • Tìm thấy một pho tượng cổ hàng trăm năm tuổi tại Angkor

    Tìm thấy một pho tượng cổ hàng trăm năm...

    Các nhà khảo cổ học vừa tìm thấy một pho tượng cổ...

    Đọc tiếp

    Tìm thấy một pho tượng cổ hàng trăm năm tuổi tại Angkor

    Các nhà khảo cổ học vừa tìm thấy một pho tượng cổ hàng trăm năm tuổi được cho từng được đặt gác bên ngoài một bệnh viện cổ tại Quần thể di tích Angkor nổi tiếng của Campuchia.

    Chi tiết
  • Sẽ ban hành Bộ tiêu chí bảo vệ môi trường đối với các cơ sở du lịch và dịch vụ tại các khu, điểm du lịch quốc gia

    Sẽ ban hành Bộ tiêu chí bảo vệ môi...

    Vừa qua, tại Ninh Bình, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du...

    Đọc tiếp

    Sẽ ban hành Bộ tiêu chí bảo vệ môi trường đối với các cơ sở du lịch và dịch vụ tại các khu, điểm du lịch quốc gia

    Vừa qua, tại Ninh Bình, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức hội thảo Bảo vệ môi trường tại các khu du lịch quốc gia.

    Chi tiết
  • KẾ HOẠCH Tổ chức Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    KẾ HOẠCH Tổ chức Liên hoan Du lịch Mẫu...

    KẾ HOẠCH Tổ chức Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm...

    Đọc tiếp

    KẾ HOẠCH Tổ chức Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    KẾ HOẠCH Tổ chức Liên hoan Du lịch Mẫu Sơn năm 2017

    Chi tiết
  • Phát động cuộc thi sáng tác và xét chọn mẫu phác thảo tượng đài 10 nữ liệt sĩ dân quân Lam Hạ

    Phát động cuộc thi sáng tác và xét chọn...

    Nhằm tri ân và tôn vinh các anh hùng liệt sĩ của...

    Đọc tiếp

    Phát động cuộc thi sáng tác và xét chọn mẫu phác thảo tượng đài 10 nữ liệt sĩ dân quân Lam Hạ

    Nhằm tri ân và tôn vinh các anh hùng liệt sĩ của tỉnh nói chung, 10 cô gái dân quân phòng không Lam Hạ nói riêng, UBND thành phố Phủ Lý vừa phát động Cuộc thi sáng tác và xét chọn mẫu phác thảo Tượng đài 10 nữ liệt sĩ dân quân Lam Hạ thuộc Khu đền thờ liệt sĩ tỉnh, thuộc tổ dân phố Đình Tràng, phường Lam Hạ, thành phố Phủ Lý.

    Chi tiết
  • Biến tuyến đường sắt nằm sâu dưới lòng đất thành bảo tàng

    Biến tuyến đường sắt nằm sâu dưới lòng...

    Tuyến Đường sắt Thư tín (Mail Rail) ở thủ đô...

    Đọc tiếp

    Biến tuyến đường sắt nằm sâu dưới lòng đất thành bảo tàng

    Tuyến Đường sắt Thư tín (Mail Rail) ở thủ đô London (Anh) đang được cải tạo thành viện bảo tàng và dự kiến sẽ mở cửa cho công chúng tham quan lần đầu tiên vào tháng Chín.

    Chi tiết
  • Thêm nhiều di sản thế giới mới được UNESCO ghi danh

    Thêm nhiều di sản thế giới mới được...

    Tại phiên họp ở Krakow, Ba Lan, UNESCO đã bỏ...

    Đọc tiếp

    Thêm nhiều di sản thế giới mới được UNESCO ghi danh

    Tại phiên họp ở Krakow, Ba Lan, UNESCO đã bỏ phiếu thường niên bình chọn và quyết định bổ sung thêm nhiều di sản văn hóa, di sản thiên nhiên vào danh sách các di sản thế giới năm nay.

    Chi tiết
  • Liên hoan tuyên truyền lưu động toàn quốc về công tác bảo vệ môi trường trong lĩnh vực VHTTDL

    Liên hoan tuyên truyền lưu động toàn...

    Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có công văn số...

    Đọc tiếp

    Liên hoan tuyên truyền lưu động toàn quốc về công tác bảo vệ môi trường trong lĩnh vực VHTTDL

    Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có công văn số 2811/QĐ-BVHTTDL ngày 19/7/2017 về việc tổ chức Liên hoan tuyên truyền lưu động toàn quốc về công tác bảo vệ môi trường trong lĩnh vực Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

    Chi tiết